Lotne związki organiczne (z angielskiego VOCs czyli volatile organic compounds są grupą związków organicznych, charakteryzujących się poniższymi właściwościami:
– wysoka prężność par
– niska rozpuszczalność w wodzie
– łatwość przechodzenia w postać pary lub gazu
– temperatura wrzenia mieści się w zakresie: 50-250°C
– zawierają atomy tlenu, wodoru, fluoru, chloru, siarki, azotu, bromu.

Lotne związki organiczne LZO są ubocznymi produktami w ogromenj ilości procesów przemysłowych, są poważnym źródłem zanieczyszczenia środowiska.

Przykłady lotnych związków organicznych
aceton – zmywacze, farby, materiały wykończeniowe i uszczelnienia, pokrycia ochronne, zmywacze;
węglowodory aromatyczne (toluen, ksylen, benzen) – procesy spalania, kleje, farby, benzyna, linoleum, tynki, masy gipsowe
węglowodory alifatyczne (dekan, oktan, heksan) – linoleum, dywany, fprocesy spalania, farby, kleje, składniki uszczelniaczy, fotokopiarki, benzyna;
octan n-butylu – pokrycia dźwiękochłonne, linoleum, uszczelnienia
związki zawierające chlor (dichlorometan, chlorek metylu, trichloroetan) – tapicerowanie, środki do czyszczenia dywanów, lakiery, zmywacze, rozpuszczalniki, korektory
dichlorobenzen – środki przeciw molom, odświeżacze powietrza, dywany
4-fenylocykloheksen (4-PC) – farby, dywany
terpeny – nabłyszczacze, środki czystości, dezodoranty, zmiękczacze, papierosy

Innymi źródłami LZO czyli lotne związki organiczne mogą być pestycydy, przemysł farmaceutyczny i petrochemiczny, laboratoria analityczne.